ამერიკელმა ნეიროქირურგმა კევინ თრეისიმ და მისმა გუნდმა ბიოელექტრონული მედიცინის მიმართულებით მნიშვნელოვან წარმატებას მიაღწიეს. მათ მიერ შექმნილმა მოწყობილობამ (SetPoint System), რომელიც ქრონიკულ ანთებით პროცესებს მედიკამენტების გარეშე, ელექტრონული იმპულსებით მართავს, აშშ-ის სურსათისა და მედიკამენტების ადმინისტრაციის (FDA) ოფიციალური ავტორიზაცია მიიღო. ეს მეთოდი მკურნალობის ახალ ალტერნატივას აძლევს მილიონობით პაციენტს, რომლებიც რევმატოიდული ართრიტითა და სხვა აუტოიმუნური დარღვევებით არიან დაავადებულნი.
ამ კვლევას საფუძვლად 1985 წელს მომხდარი შემთხვევა დაედო, როდესაც ახალგაზრდა ქირურგის მორიგეობისას 11 თვის გოგონა დამწვრობის შემდგომი უკონტროლო ანთებითი რეაქციით გარდაიცვალა. იმ პერიოდში კლინიკურ მედიცინას არ გააჩნდა მკაფიო პასუხი, თუ რამ გამოიწვია მანამდე სტაბილურ მდგომარეობაში მყოფი პაციენტის ორგანიზმის მკვეთრი კოლაფსი. სწორედ ამ ტრაგედიამ უბიძგა დოქტორ თრეისის, მომდევნო 40 წელი ანთებითი პროცესების ბიოლოგიური მექანიზმების შესწავლისთვის მიეძღვნა.
სამეცნიერო მიღწევის საფუძველი 1990-იან წლებში ლაბორატორიაში ჩატარებული ექსპერიმენტი გახდა. ლაბორატორიულ მოდელებზე მუშაობისას მეცნიერებმა შეამჩნიეს, რომ ტვინში შეყვანილმა კონკრეტულმა ნივთიერებამ ცთომილი ნერვის (vagus nerve) საშუალებით მთელ სხეულში დაბლოკა ანთებითი რეაქცია. დოქტორმა თრეისიმ დაადგინა, რომ ეს ნერვი მოქმედებს როგორც მთავარი მაგისტრალი ტვინსა და იმუნურ სისტემას შორის, რომელიც ანთებით რეფლექსს აკონტროლებს.
თავად მოწყობილობა, SetPoint სისტემა, ვიტამინის აბის ზომისაა და პაციენტს კისრის არეში, ცთომილ ნერვზე უმონტაჟდება. აპარატი დღეში მხოლოდ ერთი წუთის განმავლობაში აგზავნის ზუსტ ელექტრონულ სიგნალს, რაც იმუნურ სისტემას დამაზიანებელი ცილების გამომუშავების შეწყვეტას აიძულებს. პაციენტს მხოლოდ კვირაში ერთხელ სჭირდება მოწყობილობის უსადენო დამტენით დატენვა, რაც სრულად ანაცვლებს მედიკამენტების მუდმივ მიღებას.
კლინიკურ კვლევაში, რომელშიც 242 პაციენტი მონაწილეობდა, ტექნოლოგიამ მაღალი ეფექტურობა აჩვენა. ის დაეხმარა მათ, ვისზეც ტრადიციული ჰორმონალური თუ ბიოლოგიური წამლები აღარ მოქმედებდა. მაგალითად, 49 წლის ჯესიკა ჰენკოკმა, რომელიც 12 წელზე მეტხანს იტანჯებოდა რევმატოიდული ართრიტით, იმპლანტის ჩადგმიდან რამდენიმე თვეში წამლების მიღება სრულად შეწყვიტა, რადგან სახსრების შეშუპება და ტკივილის სინდრომი მოეხსნა.
მიუხედავად იმისა, რომ კლინიკურმა კვლევებმა დიდი იმედები გააჩინა, FDA-ის მიერ ტექნოლოგიის დამტკიცების შემდეგ ახალი ბიუროკრატიული ბარიერი შეიქმნა. ამერიკული სადაზღვევო კომპანიები ხშირად უარს ამბობენ ოპერაციის დაფინანსებაზე იმ მიზეზით, რომ მეთოდი ზედმეტად ახალია. ამის გამო, დოქტორი თრეისი, რომელიც ჟურნალმა TIME-მა ჯანდაცვის სფეროს 100 ინოვატორს შორის დაასახელა, ახლა სადაზღვევო სექტორზე ზეწოლას და პაციენტების უფლებების დაცვას იწყებს.
მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ ბიოელექტრონული მედიცინის პოტენციალი მხოლოდ ართრიტით არ შემოიფარგლება. თუ ელექტრონული იმპულსებით შესაძლებელია იმუნური პასუხის მართვა, ანალოგიური მექანიზმი, შესაძლოა, ეფექტური აღმოჩნდეს სხვა ქრონიკული პათოლოგიების, მათ შორის ონკოლოგიური და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების მკურნალობისა თუ პრევენციისთვის, რაც მკვეთრად შეცვლის არსებულ თერაპიულ მიდგომებს.
წყარო: CNN
