ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ (WHO) ზრდასრულებში სიმსუქნის სამკურნალოდ GLP-1 თერაპიის გამოყენების შესახებ თავისი პირველი ოფიციალური გაიდლაინი გამოაქვეყნა. ეს ნაბიჯი ხაზს უსვამს სიმსუქნის, როგორც ქრონიკული დაავადების აღიარებას, რომელიც ყოვლისმომცველ და უწყვეტ მოვლას საჭიროებს.
WHO-ს მონაცემებით, სიმსუქნე ამჟამად მსოფლიოში 1 მილიარდზე მეტ ადამიანს აწუხებს და პროგნოზის მიხედვით, ეს რიცხვი 2030 წლისთვის გაორმაგდება. ორგანიზაცია სიმსუქნეს ზრდასრულებში (19 წელზე უფროსი) სხეულის მასის ინდექსის (BMI) 30 ან მეტით განსაზღვრავს.
თუმცა, აუცილებელია აღინიშნოს, რომ ეს გლობალური ზღვრები არ ითვალისწინებს ყველა ეთნიკურ და რასობრივ განსხვავებას. მაგალითად, აზიური წარმოშობის ადამიანებში ჯანმრთელობის რისკი, რომელიც დაკავშირებულია სხეულის ცხიმის უფრო მაღალ პროცენტთან, შეიძლება გაიზარდოს BMI-ის უფრო დაბალ დონეზეც (ზოგიერთი სახელმძღვანელო სიმსუქნეს BMI 27.5-ით განსაზღვრავს), ხოლო აფრიკული წარმოშობის პოპულაციებს ხშირად აქვთ უფრო მეტი კუნთოვანი მასა, რამაც შესაძლოა ხელოვნურად გაზარდოს მათი BMI. ამიტომ, BMI არის მხოლოდ საორიენტაციო საზომი და ჯანმრთელობის რისკის სრულყოფილი შეფასებისთვის ექიმები იყენებენ დამატებით მაჩვენებლებს.
გაიდლაინი, რომელიც WHO-ს წევრი სახელმწიფოების მოთხოვნის საპასუხოდ შეიქმნა, შეიცავს ორ პირობით რეკომენდაციას GLP-1 რეცეპტორის აგონისტების (ლირაგლუტიდი და სემაგლუტიდი) და ორმაგი GIP/GLP-1 აგონისტის (ტირზეპატიდი) გამოყენებასთან დაკავშირებით:
- მედიკამენტური მკურნალობა: პირობითი რეკომენდაცია იძლევა ამ მედიკამენტების გამოყენების ნებას ზრდასრულებში (გარდა ორსულებისა) სიმსუქნის გრძელვადიანი სამკურნალოდ. თუმცა, WHO აღნიშნავს, რომ ეს არის პირობითი რეკომენდაცია ზომიერი სანდოობით, რაც გამოწვეულია გრძელვადიანი ეფექტურობისა და უსაფრთხოების, ხარჯების, ჯანდაცვის სისტემის მოუმზადებლობისა და თანასწორობის პოტენციური საკითხების შეზღუდული მონაცემებით.
- ქცევითი თერაპია: მეორე რეკომენდაციით, ინტენსიური ქცევითი თერაპია შეიძლება გამოყენებულ იქნას როგორც თანამკურნალობა ყოვლისმომცველი, მულტიმოდალური კლინიკური ალგორითმის ფარგლებში, რათა გაუმჯობესდეს მკურნალობის შედეგები.
ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია (WHO) ახალ წონაში კლების მედიკამენტებს, როგორიცაა GLP-1 თერაპიები, “სამედიცინო მიღწევად” მიიჩნევს, მაგრამ გამოსცემს გაფრთხილებს, რომ მიზანმიმართული პოლიტიკის გარეშე, მათმა ხელმისაწვდომობამ შეიძლება გააძლიეროს ჯანდაცვის სერვისების მიღებაზე უთანასწორობა.
WHO-ს ძირითადი მოწოდებები:
- თანაბარი ხელმისაწვდომობა: WHO ითხოვს სტრატეგიებს (როგორიცაა ერთობლივი შესყიდვები და ლიცენზირება) წამლების სამართლიანი განაწილებისთვის.
- კომპლექსური მიდგომა: ორგანიზაცია ხაზს უსვამს, რომ სიმსუქნის კრიზისის გადაჭრა მხოლოდ მედიკამენტებით არ შეიძლება. საჭიროა სისტემური რეაგირება, რომელიც მოიცავს: უფრო ჯანსაღი გარემოს შექმნას პოლიტიკური დღისწესრიგის ცვლილების მეშვეობით და ასევე მაღალი რისკის პირთა დაცვას და პიროვნებაზე ორიენტირებულ მოვლაზე ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფას.
- უსაფრთხო გამოყენება: WHO-ს მრჩეველი, დოქტორი ჩელეტი აღნიშნავს, რომ GLP-1 თერაპიები გამოყენებულ უნდა იქნას მხოლოდ კლინიკური ჩვენებით და ექიმის დანიშნულებით, არასათანადო გამოყენებისა და ფალსიფიცირებული პროდუქტების რისკის თავიდან ასაცილებლად.
ექსპერტები მიესალმებიან ამ გაიდლაინს, რომელიც ადასტურებს, რომ სიმსუქნე ქრონიკული დაავადებაა, რომელიც მოითხოვს როგორც სამედიცინო მკურნალობას, ასევე საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის დასაცავად კოორდინირებულ ძალისხმევას.
წყარო: MedScape
