12 მაისს მსოფლიო ექთანთა საერთაშორისო დღეს (International Nurses Day) აღნიშნავს. ეს თარიღი თანამედროვე საექთნო საქმის ფუძემდებლის, ფლორენს ნაითინგეილის დაბადების დღეს უკავშირდება და მისი მთავარი მიზანია, კიდევ ერთხელ გაუსვას ხაზი ექთნების სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვან როლს გლობალურ ჯანდაცვის სისტემაში.
ექთნები ნებისმიერი ქვეყნის სამედიცინო ინფრასტრუქტურის ხერხემალს წარმოადგენენ. ისინი არიან პროფესიონალები, რომლებიც ყველაზე მეტ და კრიტიკულ დროს ატარებენ პაციენტებთან – დაწყებული პირველადი გადაუდებელი დახმარებითა და ტრიაჟით, დასრულებული ურთულესი პოსტოპერაციული მოვლითა და პალიატიური მზრუნველობით. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) მონაცემებით, გლობალურად სამედიცინო პერსონალის ნახევარზე მეტს სწორედ საექთნო საქმის სპეციალისტები შეადგენენ.
მიუხედავად მათი ფასდაუდებელი შრომისა, საექთნო სექტორი მთელ მსოფლიოში, მათ შორის საქართველოშიც, არაერთ მწვავე გამოწვევას აწყდება. ექთნების გლობალური დეფიციტი, გადატვირთული სამუშაო გრაფიკი, ემოციური გადაწვა (Burnout) და ხშირ შემთხვევაში, შრომის არასათანადო ანაზღაურება ის მთავარი პრობლემებია, რაზეც ექთანთა საერთაშორისო საბჭო (ICN) და ჯანდაცვის ლიდერები ყოველწლიურად ამახვილებენ ყურადღებას.
საერთაშორისო სამედიცინო საზოგადოება და ჯანდაცვის ექსპერტები ამ დღესასწაულს იყენებენ როგორც პლატფორმას, რათა მოუწოდონ მთავრობებსა და ჯანდაცვის პოლიტიკის შემქმნელებს, განახორციელონ მეტი ინვესტიცია საექთნო განათლებაში, გააუმჯობესონ ექთნების სამუშაო პირობები და უზრუნველყონ მათი პროფესიული და ფინანსური დაფასება. როგორც სპეციალისტები აღნიშნავენ, ძლიერი საექთნო კორპუსის გარეშე ჯანდაცვის სისტემის მდგრადობა და პაციენტთა უსაფრთხოება მიუღწეველია.
შეგახსენებთ, რომ ექთანთა საერთაშორისო დღე ოფიციალურად 1965 წლიდან აღინიშნება. ფლორენს ნაითინგეილმა (1820-1910), რომლის საპატივცემულოდაც ეს თარიღი შეირჩა, ყირიმის ომის დროს ჰოსპიტლებში ინფექციის კონტროლისა და სანიტარული სტანდარტების დანერგვით ათასობით ადამიანის სიცოცხლე გადაარჩინა, მოგვიანებით კი საფუძველი ჩაუყარა პირველ პროფესიულ საექთნო სკოლას.
წყარო: WHO
