ტყის ხანძრების კვამლი ინსულტის რისკს იმაზე მეტად ზრდის, ვიდრე ავტომობილების გამონაბოლქვი ან ქარხნების მიერ დაბინძურებული ჰაერი. ჟურნალ European Heart Journal-ში გამოქვეყნებული კვლევის მიხედვით, მხოლოდ აშშ-ში ტყის ხანძრები ყოველწლიურად ინსულტის 17,000-მდე შემთხვევას იწვევს.
უახლესი კვლევების თანახმად, ტყის ხანძრების შედეგად ჰაერში გაფრქვეული მყარი ნაწილაკების მცირედი მატებაც კი ინსულტის განვითარების რისკს საგრძნობლად ზრდის.
დადგინდა, რომ კვამლის კონცენტრაციის ყოველი 1 მკგ/მ³-ით ზრდა ინსულტის რისკს 1.3%-ით ზრდის. საგულისხმოა, რომ ეს მაჩვენებელი საგზაო მოძრაობისა თუ ქარხნების მიერ გამოწვეული ანალოგიური დაბინძურების ზიანს თითქმის ორჯერ აღემატება. კვლევის ეს შედეგი მიანიშნებს, რომ ხანძრის კვამლი ტვინისა და სისხლძარღვებისთვის გაცილებით უფრო დამაზიანებელია.
ამ დასკვნამდე მეცნიერები 25 მილიონზე მეტი ადამიანის მონაცემების ხანგრძლივი ანალიზის შედეგად მივიდნენ. დაკვირვებამ აჩვენა, რომ პრობლემა განსაკუთრებით მწვავედ სოფლად და გარეუბნებში მცხოვრებ მოსახლეობას ეხება, რადგან ხანძრები ძირითადად ნაკლებად ურბანიზებულ ტერიტორიებზე იწყება.
კვამლი სპეციფიკურ ნაერთებს შეიცავს, რომლებიც ორგანიზმში ანთებით პროცესებსა და ოქსიდაციურ სტრესს იწვევენ. ეს პროცესები სისხლძარღვებს პირდაპირ აზიანებს და თრომბების წარმოქმნას უწყობს ხელს, რაც ინსულტის მთავარი წინაპირობაა.
მნიშვნელოვანია იმის გაცნობიერებაც, რომ კვამლის ზემოქმედების უსაფრთხო ზღვარი პრაქტიკულად არ არსებობს. ჯანმრთელობისთვის საშიში არა მხოლოდ ექსტრემალური შემთხვევები, არამედ დაბინძურების ზომიერი, თუმცა მუდმივი ზემოქმედებაც არის.
საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის დასაცავად სპეციალისტები მოსახლეობას ურჩევენ, ხანძრების სეზონზე ჰაერის შიდა ფილტრაციის სისტემები მაქსიმალურად გამოიყენონ და გარე სივრცეში ფიზიკურ აქტივობას მოერიდონ.
წყარო: European Heart Journal
