თანამედროვე სადიაგნოსტიკო პრაქტიკაში ინოვაციური მიდგომების დანერგვა ენდომეტრიოზის იდენტიფიცირების პროცესს მნიშვნელოვნად ამარტივებს. ფრანგი მკვლევრების მიერ ჩატარებულ კვლევაში, რომელიც 18-დან 43 წლამდე ასაკის 971 პაციენტს მოიცავდა, ნერწყვზე დაფუძნებული ტესტის, Endotest-ის ეფექტურობა შეფასდა. პათოლოგიის დასადასტურებლად სპეციალისტებმა ნერწყვში არსებული სპეციფიკური მიკრო-RNA მარკერების ანალიზი გამოიყენეს.
აღნიშნული ტექნოლოგიური ინოვაცია ენდომეტრიოზის დიაგნოსტირებისთვის დადგენილ საშუალო 7-წლიან ინტერვალს მნიშვნელოვნად ამცირებს. მანამდე პაციენტთა ცხოვრების ხარისხი ხანგრძლივი ქრონიკული ტკივილითა და ინვაზიური მანიპულაციების აუცილებლობით იზღუდებოდა. საფრანგეთმა 2025 წლის თებერვლიდან ტესტის კლინიკური გამოცდა დაიწყო, რომლის ხარჯებსაც სახელმწიფო დაზღვევა სრულად ანაზღაურებს.
ENDOmiRNA კვლევის მაღალი სიზუსტე
კომპანია Ziwig-ის მკვლევართა ჯგუფმა საფრანგეთის 17 სამედიცინო ცენტრში მასშტაბური კლინიკური კვლევა ჩაატარა. ენდომეტრიოზის კლინიკური ნიშნების მქონე 971 პაციენტიდან პათოლოგია შემთხვევათა 77%-ში დადასტურდა. სადიაგნოსტიკო პროცესში ნერწყვის ტესტმა miRNA-ს (მიკრო-რნმ) სპეციფიკური ბიომარკერები, როგორც გენების მცირე რეგულატორები, შეისწავლა.
მიღებული შედეგები მაღალი სანდოობით ხასიათდება: დიაგნოსტიკის საერთო სიზუსტემ 96.6% შეადგინა. ტესტმა განსაკუთრებული დიაგნოსტიკური ღირებულება იმ რთულ კლინიკურ შემთხვევებში გამოავლინა, როდესაც გამოხატული სიმპტომატიკის ფონზე რადიოლოგიური კვლევის შედეგები ბუნდოვანი იყო.
შედარებისთვის, ტომოგრაფიულმა კვლევამ შემთხვევათა 27%-ში არასწორი დიაგნოზი აჩვენა, ხოლო ნერწყვის ტესტმა ცდომილება მხოლოდ 4.6%-ში დაუშვა. აღსანიშნავია, რომ კვლევის შედეგებზე გავლენა არც პაციენტის ასაკს და არც ტკივილგამაყუჩებელი თუ ჰორმონალური მედიკამენტების მიღებას არ მოუხდენია.
ლიონ-სუდის ჰოსპიტალის პროფესორმა, ფრანსუა გოლფიემ, კვლევის მონაცემები 2025 წლის პარიზის ქალთა ჯანმრთელობის კონგრესზე წარადგინა. მისი განცხადებით, Endotest-ის მახასიათებლები დადგენილ საერთაშორისო სტანდარტებს მნიშვნელოვნად აჭარბებს.
Endobest კვლევა
ტესტის ვალიდურობის დადასტურების შემდეგ, მასშტაბური კვლევა, სახელწოდებით Endobest-ი დაიწყო. მოცემული ეტაპი უშუალოდ 2 500 პაციენტს, ხოლო ჯამურად 25 000 ადამიანს მოიცავს. საფრანგეთის ჯანდაცვის უწყებამ პროექტის რეალიზაციას მხარი სრულად დაუჭირა. ტესტის ღირებულებას, რომელიც 839 ევროს შეადგენს, ეროვნული დაზღვევა სრულად ანაზღაურებს. კვლევის პირველადი მონაცემები 2026 წლის შუა პერიოდში გამოქვეყნდება, რაც ენდომეტრიოზის დიაგნოსტიკის ახალ სტანდარტებს საბოლოოდ ჩამოაყალიბებს.
სამედიცინო წრეებში საკითხის ირგვლივ დისკუსია კვლავ გრძელდება. ზოგიერთი ექსპერტი იმ მცირე კერების კლინიკურ მნიშვნელობას კითხვის ნიშნის ქვეშ აყენებს, რომელთა იდენტიფიცირება ვიზუალიზაციური კვლევებით არ ხერხდება. პროფესორ გოლფიეს განმარტებით, ტესტის დადებითი პასუხი ქირურგიული ჩარევის აუცილებლობას ავტომატურად არ გულისხმობს. ტკივილის სინდრომი მრავალფაქტორიანია, რის გამოც მკურნალობის კურსი ჰორმონალურ კორექციასა და სიმპტომურ თერაპიასაც ითვალისწინებს.
საფრანგეთის ეროვნული სტრატეგია
2022 წლიდან საფრანგეთში ენდომეტრიოზთან ბრძოლის ეროვნული სტრატეგია მოქმედებს. ქვეყნის ყველა რეგიონში სპეციალიზებული სამედიცინო ქსელები ჩამოყალიბდა. აღნიშნული სისტემა მკურნალობის პროცესის ეფექტურ მართვას უზრუნველყოფს და ინოვაციური სამეცნიერო პროექტების რეალიზაციას უწყობს ხელს.
წყარო: Medscape
