ლონდონის საუნივერსიტეტო კოლეჯისა (UCL) და ოქსფორდის უნივერსიტეტის მკვლევრებმა შექმნეს ინოვაციური ულტრაბგერითი მოწყობილობა, რომელსაც შეუძლია ტვინის ღრმა უბნების ზუსტი სტიმულირება ქირურგიული ჩარევის გარეშე. ჟურნალ Nature Communications-ში გამოქვეყნებული ეს მიღწევა შესაძლოა გარდამტეხი აღმოჩნდეს ნევროლოგიური კვლევებისა და ისეთი დაავადებების სამკურნალოდ, როგორებიცაა, მაგალითად, პარკინსონის დაავადება, დეპრესია და ესენციური ტრემორი.
ეს ტექნოლოგია ეფუძნება ტრანსკრანიალური ულტრაბგერითი სტიმულაციის (TUS) პრინციპს — არაინვაზიურ მეთოდს, რომელიც ნეირონულ აქტივობაზე ზემოქმედებისთვის მექანიკურ იმპულსებს იყენებს.წინა სისტემებისგან განსხვავებით, ახალ მოწყობილობას ტვინის ღრმა სტრუქტურების ზუსტად დამიზნება შეუძლია. მას შეუძლია ფოკუსირება მოახდინოს იმაზე 1000-ჯერ უფრო მცირე უბნებზე, ვიდრე ჩვეულებრივი ულტრაბგერითი სისტემები.
ჩაფხუტის ფორმის სისტემა აღჭურვილია 256 ულტრაბგერითი ელემენტით. შვიდ მოხალისეზე ჩატარებული ცდებისას, მეცნიერთა ჯგუფმა წარმატებით განახორციელა გვერდითი გენიკულური ბირთვის სტიმულირება (LGN) — თალამუსში მდებარე მცირე ზომის სტრუქტურა, რომელიც ვიზუალური ინფორმაციის დამუშავებაში მონაწილეობს. ტვინის სკანირებამ აჩვენა როგორც ვიზუალური ქერქის აქტივობის მყისიერი მატება, ასევე მდგრადი შემცირება, რაც მოწმობს იმაზე, რომ სისტემას შეუძლია ტვინის ფუნქციის მოდულირება ხანგრძლივი ეფექტით.
„ეს წინსვლა ახალ შესაძლებლობებს იძლევა როგორც კვლევებისთვის ნეირომეცნიერებაში, ასევე კლინიკური მკურნალობისთვის“, — განაცხადა პროფესორმა ბრედლი ტრიბიმ (UCL). „მეცნიერებს პირველად მიეცათ შანსი, არაინვაზიური გზით შეისწავლონ ტვინის უბნები, რომელთა შესწავლა აქამდე მხოლოდ ქირურგიული ჩარევით იყო შესაძლებელი“.
ეს ტექნოლოგია პარკინსონისა და მსგავსი დაავადებების სამკურნალოდ გამოყენებული ტვინის ღრმა სტიმულაციის (DBS) უსაფრთხო ალტერნატივაა, თუმცა, DBS ქირურგიულ ჩარევას საჭიროებს, ეს ახალი მეთოდი კი, შესაძლოა, იმავე ეფექტის მომცემი აღმოჩნდეს არაინვაზიურად, ქირურგიული ოპერაციის გარეშე.
კვლევის შედეგების კლინიკურ პრაქტიკაში დანერგვის დასაჩქარებლად, მკვლევართა ჯგუფმა დააარსა კომპანია NeuroHarmonics, რომელიც ახალი მოწყობილობის პორტატულ ვერსიაზე მუშაობს. მეცნიერები ოპტიმისტურად არიან განწყობილი ამ ტექნოლოგიის პოტენციალის მიმართ და იმედოვნებენ, რომ ის ნეირომოდულაციის სფეროში რევოლუციურ ცვლილებებს მოიტანს.
წყარო: Nature
