ჟურნალ JAMA Network Open-ში გამოქვეყნებული მასშტაბური კვლევის თანახმად, II ტიპის ბიპოლარული აშლილობის (BD-II) მქონე მოზარდებსა და ზრდასრულებში ნაადრევი სიკვდილიანობის მაჩვენებელი საგრძნობლად მაღალია. მონაცემები აჩვენებს, რომ ამ დიაგნოზის მქონე პირებში ნაადრევი გარდაცვალების ალბათობა 1.6-ჯერ აღემატება იმავე ასაკისა და სქესის ადამიანების ანალოგიურ მაჩვენებელს.
ტაივანის ეროვნულ მონაცემთა ბაზაზე დაყრდნობით, მეცნიერებმა 12 წელს ზემოთ ასაკის 11,000-ზე მეტი პროფესიონალურად დიაგნოსტირებული პაციენტის ისტორია (რომელთა 62% ქალი იყო) შეისწავლეს და შეადარეს 45,700-ზე მეტი ადამიანისგან შემდგარ საკონტროლო ჯგუფს. მონაცემები 2001-2022 წლებს მოიცავდა, საშუალო დაკვირვების პერიოდი კი 7.3 წელს შეადგენდა.
მეცნიერების მთავარი მიზანი იყო, ზუსტად განესაზღვრათ, რა საფრთხეებს შეიცავს უშუალოდ II ტიპის ბიპოლარული აშლილობა. აქამდე არსებულ ნაშრომებში მას ხშირად I ტიპთან აიგივებდნენ, რაც რეალური რისკების შეფასებას ართულებდა. II ტიპის აშლილობა, I ტიპისგან განსხვავებით (რომელიც მწვავე მანიითა და ხშირი ჰოსპიტალიზაციით გამოირჩევა), ძირითადად დეპრესიული პერიოდებისა და ჰიპომანიის (შედარებით მსუბუქი მანიაკალური ფაზა) მონაცვლეობით ხასიათდება.
კვლევის ძირითადი შედეგები
სტატისტიკურმა მოდელირებამ აჩვენა, რომ II ტიპის ბიპოლარული აშლილობის მქონე პირებში ნაადრევი სიკვდილიანობის რისკი საგრძნობლად მაღალია პოპულაციის ზოგად მაჩვენებელთან შედარებით. კვლევის მიხედვით, ფიზიკური ავადმყოფობებით, მათ შორის გულ-სისხლძარღვთა, ფილტვისა და საჭმლის მომნელებელი სისტემის დაავადებებით, გარდაცვალების ალბათობა 37%-ით იზრდება. კიდევ უფრო მკვეთრია სხვაობა არაბუნებრივი მიზეზების შემთხვევაში, სადაც უბედური შემთხვევების, ძალადობისა და სუიციდის რისკი თითქმის 4.5-ჯერ უფრო მაღალია.
განსაკუთრებით საყურადღებოა მიღებული მონაცემების შედარება I ტიპის (BD-I) ბიპოლარულ დიაგნოზთან. ანალიზმა გამოავლინა, რომ საერთო სიკვდილიანობის რისკი BD-II-ის შემთხვევაში 24%-ით უფრო მაღალია, ვიდრე პირველი ტიპის აშლილობის მქონე პაციენტებში. მიუხედავად ამ მნიშვნელოვანი სხვაობისა, უშუალოდ არაბუნებრივი მიზეზებით გამოწვეული ლეტალობის მაჩვენებელი ორივე კლინიკურ ჯგუფში იდენტური აღმოჩნდა.
კვლევის კლინიკური მნიშვნელობა
მიღებული შედეგები პირდაპირ მიუთითებს, რომ II ტიპის ბიპოლარული აშლილობის მქონე პაციენტებს ესაჭიროებათ პროაქტიული და ყოვლისმომცველი ფსიქიატრიული, ასევე ზოგადი სამედიცინო ზრუნვა.
მიუხედავად მტკიცებულებების სიმყარისა, კვლევას აქვს გარკვეული შეზღუდვებიც. მონაცემები სრულად ეყრდნობა ტაივანის პოპულაციას, რაც ართულებს მის გლობალურ განზოგადებას. გარდა ამისა, კვლევა ვერ აფასებდა ისეთ მნიშვნელოვან ცვლადებს, როგორიცაა პაციენტების ცხოვრების სტილი (კვება, ფიზიკური აქტივობა), ეპიზოდების სიხშირე და მათი სიმძიმე. მეცნიერების თქმით, ამ ინფორმაციული ხარვეზების შესავსებად და ინტეგრირებული სამედიცინო მიდგომების განსავითარებლად დამატებითი, ტრანსნაციონალური კვლევებია საჭირო.
წყარო: JAMA
